کتاب فرهنگ خودشیفتگی

کتاب «فرهنگ خودشیفتگی» نوشتۀ کریستوفر لش که در سال 1979 منتشر شد، به تغییرات روانی و فرهنگی در جامعه آمریکا می‌پردازد. تحلیل نویسنده ترکیبی از روانشناسی فرویدی و نظریه مارکسیستی است که نقدی جامع از ظهور خودشیفتگی به عنوان یک ویژگی فرهنگی غالب در آمریکا ارائه می‌کند. او با تعریف خودشیفتگی از دریچه روانشناسی فرویدی کتاب را شروع می‌کند. خودشیفتگی به عنوان شرایطی توصیف می‌شود که در آن رفتار افراد توسط نفرت سرکوب شده از خود هدایت می‌شود و به دنبال تایید گرفتن از دیگران برای حفظ خیال‌پردازی از شخصیت خود همچون یک فرد قدرتمند هستند. این وضعیت روانی، به گفته نویسنده، در فرهنگ آمریکایی عادی شده است و در پدیده‌های مختلف اجتماعی و فرهنگی خود را نشان می‌دهد. یکی از بحث‌های اصلی کتاب این است که تغییرات اقتصادی در اواخر قرن 19 و اوایل قرن 20 به طور قابل توجهی به ظهور خودشیفتگی کمک کرده است. نویسنده معتقد است که تغییر از یک اقتصاد مبتنی بر تولید به یک اقتصاد مبتنی بر مصرف به فرهنگی منجر شده است که رضایت از خود و سطحی نگری را در اولویت قرار می‌دهد. او استدلال می‌کند که این دگرگونی اقتصادی پیوندهای جامعه را تضعیف کرده و احساس انزوا و ناامنی را در بین افراد تقویت کرده است. نویسنده هم جریان‌های چپ و هم راست سیاسی را به خاطر نقششان در تداوم این فرهنگ خودشیفتگی نقد می‌کند. او چپ مترقی را به خاطر تضعیف ساختارهای سنتی خانواده سرزنش می‌کند که به نظر او برای ثبات روانی ضروری است. از سوی دیگر به عقیده او، لیبرالیسم صرف باعث بی‌ثباتی جوامع و تشویق رفتارهای خودشیفته شده است. بخشی از کتاب نیز به نقد جنبش فمنیسم اختصاص یافته است. درحالی که نویسنده با آرمان کلی فمینیسم موافق است، معتقد است که تمرکز این جنبش بر رهایی فردی، ناخواسته مشکل خودشیفتگی را تشدید کرده است. در نهایت قابل ذکر است که این کتاب به یکی از پرفروش‌ترین‌ها کتاب ها و نقطه‌ای برای گفتگو در گفتمان عمومی تبدیل شد، به‌ویژه پس از دعوت از نویسنده برای مشاوره با رئیس‌جمهور جیمی کارتر برای سخنرانی «بحران اعتماد» در سال ۱۹۷۹.