عرفان شمس

“عرفان شمس” اثری است به قلم “محمد خدادادی” که در آن “پژوهشی در اندیشه های عرفانی شمس تبریزی” را به انجام رسانده است. محققان عرفان اسلامی و ادبیات فارسی در حال حاضر به نسخه های تصحیح شده‌ی معتبری از نوشته‌های شمس تبریزی دسترسی دارند که جزئیات بیشمار متعددی را که قبلا در مورد زندگی و اعتقادات شمس تبریزی افشا نشده بود، فاش می کند.
با این حال به دلیل تکلف و پراکنده‌گویی‌های کتاب “مقالات شمس”، این شاهکار گرانبها آنطور که سزاوار آن بوده، مورد توجه قرار نگرفته و به جز چند مورد که عمدتا توسط استاد “محمدعلی موحد” به این کتاب استناد شده، اثر قابل توجهی در این زمینه نگاشته نشده است.
این خلأ در پژوهش، مشوق “محمد خدادادی” بود تا یکی از مهمترین مفاهیمی که در “مقالات شمس”، به چشم می‌خورد، یعنی “عرفان شمس” را مورد بررسی قرار دهد. گاه این عرفان، در حاشیه‌ی دیگر سخنان شمس قرار گرفته و دغدغه اصلی نویسنده در این مطالعه، استخراج آنها از لا به لای کلام شمس تبریزی بوده است.
“عرفان شمس” به چهار فصل اصلی تقسیم شده است که در در فصل اول سعی می شود بر پایه‌ی سخنان شمس تبریزی در مقالاتش، تصویری نسبتا واضح از جنبه‌ها و مقاطع گوناگون زندگی وی بدست بیاید. این مقاطع از دوران کودکی تا لحظه ملاقات با مولانا را در برمی‌گیرد. سر فصل‌های مفاهیم عرفانی در آثار شمس در فصل دوم با عنوان هفت وادی سلوک، مورد بررسی قرار گرفته و در فصل سوم به دیگر مفاهیم عرفانی در مقالات وی پرداخته می‌شود. علاوه بر موارد ذکر شده، دیدگاه‌ها و افکار شمس تبریزی پیرامون حجاب‌های مسیر سلوک در فصل چهارم و پایانی کتاب “عرفان شمس” به قلم “محمد خدادادی” تشریح می‌شود.