کتاب درس نامه اشعار سعدی

کتاب حاضر مطابق سرفصل درس «اشعار سعدی» نوشته شده و البته می‌تواند برای عموم علاقه‌مندان شعر سعدی نیز مفید باشد. در آغاز کتاب به «شرح احوال و آثار سعدی» پرداخته شده و نکات مهمی که پیرامون زندگی، نام، نسب، تخلّص، تولد، وفات و آثار وی مطرح گشته بررسی شده است. در نقد و بررسی آثار سعدی تلاش بر این بوده است که منابعی درباره نویسنده کتاب هر یک از آثار سعدی نقد و بررسی شود به ‌طوری‌که راهنمایی تقریبا جامع برای دانشجویان و علاقه ‌مندان به آثار وی باشد.
در بخشی دیگر مختصرا به بررسی «سیر قصیده در ادب فارسی» پرداخته شده است. در این بخش برخی از نکات مهم درباره نویسنده کتاب مهم ترین شاعران قصیده ‌سرا ذکر و تلاش شده تا نمایی کلّی از این قالب ادبی به دست داده شود. در بخش قصیده ‌سرایی سعدی مروری مختصر بر کلّ قصاید سعدی شده است و موضوع تک ‌تک قصاید وی مورد بررسی قرار گرفته است به ‌طوری ‌که با خواندن این قسمت می ‌توان با ممدوحان سعدی و موضوعات مختلف قصایدش آشنا شد.
در بخش دیگری، با همین رویکرد به بررسی «سیر غزل در شعر فارسی» پرداخته شده. درباره نویسنده کتاب غزل سرایی سعدی نظرات گوناگون و گاه ضد و نقیض مطرح شده است که نویسنده، برخی از آنها را مختصرا نقل کرده است. در قسمتی مجزّا، درباره نویسنده کتاب خصایص غزلیات سعدی نیز نکاتی مطرح شده است.
نگارنده، در ادامه به «جهان ‌بینی سعدی در بوستان» پرداخته و تلاش کرده است که مفاهیم مهم باب ‌های دهگانه بوستان را خلاصه کند و کلّیّتی از آراء و عقاید سعدی به دست دهد. در ادامه نیز به برخی از مختصات زبانی بوستان و دیگر اشعار سعدی اشاره شده است.
بخش اصلی کتاب دربرگیرنده گزیده ‌ای از اشعار سعدی است. تقریبا 2000 بیت از بوستان، 50 غزل، 15 قصیده، تعدادی قطعه، رباعی، ترجیع ‌بند، مثلثات، مفردات و هزلیات سعدی در این بخش آمده است. در خلاصه بوستان به ‌گونه ‌ای عمل شده که خط فکری کتاب مختل نشود و اساس این بخش بر خلاصه ‌ای از پیرنگ اصلی بوستان نهاده شده، به ‌گونه ‌ای که اگر کسی آن را بخواند، گویی تمام بوستان را خوانده است
نگارنده در شرح ابیات بوستان به ‌گونه ‌ای متفاوت پیش رفته است: وی تمامی نظرات متفاوتی را که شارحان بوستان درباره نویسنده کتاب ابیات مختلف بیان کرده ‌اند، خلاصه ‌وار آورده است. به ‌طوری که شرح این بخش را می ‌توان «جامع الشروح» بوستان نامید؛ کاری که انتظار می ‌رفت زنده یاد یوسفی در شرح بوستان انجام دهد، اما این کار صورت نگرفت. البته نگارنده در این بخش، تماما تسلیم نظرات شارحان نبود و در جای ‌جای شرح نظرات خود را نیز مطرح کرده است.