روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی – علیرضا کاکاوند

معرفی کتاب روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی

در یک نگاه کلان، هر اختلال یا کژکاردی هزینه‌ای برای جامعه دارد؛ به‌همین دلیل همیشه ذکر می‌شود که پیشگیری بهتر از درمان است. درخصوص کودکان استثنایی نیز با آموزش و کمک به آن‌ها برای کسب مهارت‌های جبرانیِ شخصی‌سازی‌شده، می‌توان از واردآمدن آسیب‌های بزرگ‌تر به جامعه جلوگیری کرد.

مؤلف کتاب روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، علیرضا کاکاوند با یکسان دانستن حقوق کودکان استثنایی با دیگر کودکان جهت بره‌مندی از خدمات آموزشی، تربیتی و روان‌شناختی اقدام به تألیف کتاب پیش‌رو کرده‌است.

این کتاب در 9 فصل با بررسی کودکان استثنایی و انواع مقوله‌های آن‌ها مانند کودکان تیزهوش و کم‌هوش، نابینا و نیمه‌بینا، ناشنوا و نیمه‌شنوا و دارای اختلالات ارتباطی، رهنمودهای آموزشی و تربیتی مختص هر یک از این گروه‌ها را در اختیار والدین، مربیان و خانواده‌های‌شان قرار می‌دهند.

توجه به نیازهای خاص هر یک از گروه‌های کودکان استثنایی و مداخلاتی که مراقبین آن‌ها باید درخصوص‌شان انجام دهند، یکی از ویژگی‌های مثبت این کتاب است.

مطالب جامع، لحن مثبت و روان، مطالب طبقه‌بندی‌شده، ارائۀ نمودارها و جداول به فراخور محتوا از دیگر ویژگی‌های برجستۀ این کتاب است. وجه تمایز این کتاب با سایر کتاب‌های موجود در زمینۀ کودکان استثنایی توجه نویسنده به اصول آموزشی و تربیتی در کنار ذکر نکات روان‌شناسی است.

این کتاب برای چه افرادی مناسب است؟

دانشجویان روان‌شناسی و علوم‌تربیتی: از آن‌جایی که دانشجویان روان‌شناسی و علوم‌تربیتی واحدی را باعنوان کودکان استثنایی یا عناوین مشابه می‌گذراند، داشتن این کتاب می‌تواند در فهم بهتر و ساده‌تر این درس به آن‌ها کمک کند.

والدین و مربیان کودکان استثنایی: همان‌طور که ذکر شد نویسنده دو هدف آگاهی‌بخشی و آموزش روش‌های عملیاتی را هم‌زمان با هم در این کتاب پیش‌می‌برد؛ بنابراین والدین و مربیان این کودکان با خواندن این منبع می‌تواند بهتر از نیاز کودک خود آگاه و در جهت رفع آن اقدام کنند.

توضیحات تکمیلی

دکتر علیرضا کاکاوند نام آشنایی در زمینۀ کودکان استثنایی است که آثار تألیفی و ترجمه‌شده متعددی از او در این زمینه وجود دارد. او که تحصیلات کارشناسی و کارشناسی‌ارشد خود را در زمینۀ کودکان استثنایی به انجام رسانده است، با داشتن اشراف علمی کامل در این حوزه و دانش تجربی خود به‌عنوان یک درمانگر توانسته آثار کاربردی و مهم زیادی از خود به جای بگذارد.

بریدۀ کتاب

کودکی دوران بسیار مهمی برای پیشگیری از ناتوانی‌ها و کمک به رشد سالم کودک است؛ زیرا برخی از مشکلات بزرگسالی با مشکلات کودکی مرتبط هستند. بنابراین، منطقی است که قبل از اینکه مشکلات پایدار و مقاوم‌تر شوند در زندگی کودک مداخله صورت گیرد. در حال حاضر، حوزۀ پیشگیری با هدف کاهش خطر، پیشگیری از شروع و مداخلۀ زودهنگام گسترش یافته است.

راهبردهای پیشگیری معمولاً نوباوه‌ها، کودکان، نوجوانان یا مراقبان آن‌ها را موردهدف قرار می‌دهند. برخی از اشکال مداخلۀ اولیه که تاکنون شناخته‌شده‌اند عبارت‌اند از: واکسیناسیون علیه بیماری سرخک که از عوارض مشکلات عصبی- رفتاری پیشگیری می‌کند، فعالیت‌های جنسی سالم و معاینۀ مادر که از ابتلای نوزاد به برخی عفونت‌ها مثل سفلیس و HIV که آن‌ها نیز تجلیات عصبی- رفتاری دارند، جلوگیری می‌کند.

تلاش برای کنترل مصرف الکل در مدت بارداری به پیشگیری سندروم الکلی جنین کمک می‌کند، همۀ این گونه شرایط می‌توانند منجر به ناتوانی در کودکان شوند.